ZΜ涉 WIETRZENIOWE


Koncentracja kopalin u篡tecznych w pokrywie wietrzeniowej zachodzi w wyniku:

  1. Rozpuszczania i wynoszenia przez wody przypowierzchniowe bezu篡tecznej masy mineralnej oraz koncentracji kopaliny u篡tecznej w resztkach utwor闚 wietrzeniowych (rezydualne)
  2. Rozpuszczania przez wody przypowierzchniowe sk豉dnik闚 u篡tecznych, ich infiltracji i wt鏎nego osadzania w dolnej cz窷ci pokrywy wietrzeniowej (infiltracyjne)

WARUNKI FIZYKO-CHEMICZNE POWSTAWANIA Z荅

Powstawanie z堯 wietrzeniowych polega na przegrupowaniu masy mineralnej ska g喚binowych, chemicznie nietrwa造ch w warunkach strefy przypowierzchniowej.

Czynniki wietrzenia

  1. Rozpuszczaniu, transportowaniu i odk豉daniu naturalnych zwi您k闚 chemicznych w pokrywie wietrzeniowej
  2. Rozpuszczaniu sta造ch, ciek造ch i gazowych sk豉dnik闚 aktywnych i przenoszenie na obszar wietrzenia ska
  3. Rozk豉danie minera堯w ska這tw鏎czych ska macierzystych podczas hydratacji i hydrolizy
  4. Ustalanie warunk闚 fizyczno-chemicznych w pokrywie wietrzeniowej w zale積o軼i od pH, Eh i sk豉du chemicznego rozpuszczonych w niej substancji.

G堯wnym 廝鏚貫m wody, dzia豉j帷ej w pokrywie wietrzeniowej s opady atmosferyczne przes帷zaj帷e si w g陰b. Podczas podziemnej cyrkulacji woda przechodzi przez stref:

  1. Aeracji, przesi彗ania
  2. Pe軟ego nasycenia z czynn wymian w鏚
  3. Pe軟ego nasycenia z biern wymian w鏚
  1. Tlen atmosferyczny
  2. Tlen wchodz帷y w sk豉d powietrza rozpuszczonego w wodzie
  3. Tlen zwi您k闚 mineralnych przy reakcjach redoks
  1. Regeneruj tlen i dwutlenek w璕la, dostarczaj帷 czynnik闚 przeobra瞠nia ska w pokrywie wietrzeniowej
  2. Wymieniaj jony H na kationy zwi您k闚 ska這tw鏎czych, zachowuj帷 kwa郾e warunki rozk豉du ska
  3. Gromadz niekt鏎e pierwiastki z gleb i sprzyja ich skupianiu w produktach rozk豉du
  4. Rozk豉daj krzemiany ska這tw鏎cze

Rozk豉d ska macierzystych

Migracja pierwiastk闚

Produkt闚 rozk豉du mog by przenoszone w postaci zawiesiny, roztwor闚 koloidalnych i rzeczywistych. Podczas rozk豉du 豉twiej odprowadzane s pierwiastki niemetaliczne, a metale skupiaj si w pokrywie wietrzeniowej.

Profile i sterfowo嗆 pokrywy wietrzeniowej

  1. Nasycony profil sialtowy, hydromikowy, charakteryzuje si przeobra瞠niem krzemian闚 pierwotnych pod wp造wem hydratacji i hydrolizy bez znacznej migracji krzemionki (hydromiki, hydrochloryty, montmorillonit)
  2. Nienasycony profil sialitowy, ilasty, charakteryzuje si pewnym deficytem krzemionki, wyniesionej w znacznym stopniu z pokrywy wietrzeniowej (kaolinit, haloizyt, notronit, kwarc)
  3. Profil alitowy, laterytowy, charakteryzuje si ca趾owitym lub cz窷ciowym zniszczeniem po陰cze mi璠zy dwutlenkiem glinu a krzemionk i intensywn jej migracj (metahaloizyt, wodorotlenki Al, tlenki i wodorotlenki Fe)

Hipoteza stadialna

Pokrywy wietrzeniowe powstaj jako kolejne etapy przeobra瞠nia ska macierzystych podczas wietrzenia. Glinokrzemian po przej軼iu przez stadium kaolinitu , rozpada si na boksyt i opal. Przy tym cz窷 kwasu krzemowego i sole metali s wy逝gowane. Przez stadia po鈔ednie glinokrzemian, przeobra瘸 si w minera o sk豉dzie montmorillonitu, beidellitu, notronitu, illitu. Skomplikowanie sk豉du minera堯w wt鏎nych zachodzi kosztem sorpcji przez 瞠le, z kt鏎ych one powstaj, dodatkowych pierwiastk闚 z roztwor闚 wodnych.
Drugi etap charakteryzuje si przeobra瞠niem minera堯w ilastych. Podczas wypierania alkalii przez grup wodorotlenow, z przebudow sieci krystalicznej, hydromiki przeobra瘸造 si w kaolinit. Dochodzi這 do dalszego wynoszenia alkalii i krzemionki, gromadzi造 si wodorotlenki 瞠laza, z przej軼iem tlenk闚 i zwi您k闚 s豉biej uwodnionych (hematyt, hydrohematyt) w minera造 bardziej uwodnione (hydrogoetyt).
Trzeci etap wyr騜nia si rozk豉dem kaolinitu, dalszym wynoszeniem krzemionki i wydzieleniem gibbsytu.

Hipoteza syntetyczna

Jest rezultatem syntezy wolnych zoli wodorotlenk闚 Al, Si, Fe oraz innych sk豉dnik闚 na kt鏎e rozpadaj si krzemiany ska macierzystych. W okre郵onych warunkach wolne wodorotlenki o przeciwnych 豉dunkach wzajemnie si koaguluj i wytr帷aj w postaci 瞠lu. Ich hydrozole mog pozostawa w roztworze, w kt鏎ym s wynoszone z pokrywy wietrzeniowej. Przy koagulacji wszystkich zoli wolnych wodorotlenk闚, wytr帷a si 瞠l krzemionkowo-glinowy, kt鏎ego dalsze przeobra瞠nia prowadz do powstania pokrywy wietrzeniowej o profilu ilastym. Natomiast gdy wytr帷a si 瞠l tlenku 瞠laza, a krzemionka jest wynoszona z roztworu, powstaje pokrywa laterytowa.

  1. Przej軼ie od 鈍ie篡ch ska niezwietrza造ch, poprzez strefy cz窷ciowego rozk豉du, do ko鎍owych produkt闚 rezydulanej pokrywy wietrzeniowej na powierzchni, co odpowiada stadialno軼i jej rozwoju.
  2. Zr騜nicowanie masy mineralnej podczas osadzania z roztwor闚 wodnych infiltruj帷ych z g鏎y.

W pionowym zr騜nicowaniu pokrywy wietrzeniowej zasadnicze znaczenie ma zmiana pH 鈔odowiska.

  1. W g鏎nej najbardziej kwa郾ej cz窷ci pokrywy wietrzeniowej ska zasadowych przy niskim pH wytr帷a si Fe(OH)3
  2. Ni瞠j, przy wy窺zym pH, wytr帷a si Mn3+ i Co3+
  3. W partiach z堯 przy pH=5,3-6,8 wytr帷a si Ni(OH)2, Fe(OH)2, Co(OH)3
  4. W najg喚bszych partiach z堯 przy pH=7 i wi瘯szym wytr帷aj si hydrokrzemiany Ni

W przekroju pionowym pokrywy wietrzeniowej wyr騜nia si strefy:

  1. Pocz徠kow hydratacji i pocz徠kowej hydrolizy ska w szczelinach, z przewag dezintegracji
  2. Hydratacji i pocz徠kowej hydrolizy w ca貫j masie ska造, z silnym 逝gowaniem
  3. Hydrolizy i ko鎍owego 逝gowania
  4. Ko鎍owej hydrolizy

Zachowanie si poszczeg鏊nych pierwiastk闚

  1. Kwarcu, opalu i chalcedonu, skrzemionkowanych pokryw wietrzeniowych
  2. Glinokrzemian闚, 瞠lazokrzemian闚

Charakterystyka mineralogiczna

W鈔鏚 minera堯w pokryw wietrzeniowych wyr騜ni si:

Harmyloliza

Polega na przeobra瞠niu chemiczno-mineralogicznym osad闚 pierwotnych na dnie morza pod dzia豉niem wody morskiej, a tak瞠 w wyniku utleniania i dzia豉lno軼i organizm闚.

OPIS Z荅

Z這瘸 rezydualnych rud Ni

  1. Nowa Kaledonia
  2. Szklary

Nowa Kaledonia

  1. Kompleksy metamorficzne w cz窷ci NE
  2. Sekwencje sedymentacyjne (perm- 鈔odkowy trzeciorz璠)
  3. Serie masyw闚 ultrazasadowych i zasadowych
  1. Pokrywy laterytowe (lateryt, garnieryt)

Szklary

Z這瘸 rezydualne boksytu

  1. Boksyty rezydualne, laterytowe
  1. Boksyty osadowe

c. Boksyty okruchowe, brekcje boksytowe

e. Boksyty posiarczanowe

  1. Boksyty krasowe
  1. Powsta貫 w wyniku tworzenia si eluwi闚 typu terra rossa

Powr鏒 na stron z indeksem z堯.